U NEDOUMICI STE? "Vaskrse" ili "voskrese"? Ovako se pravilno čestita Uskrs ili Vaskrs?
U SUSRET najvećem pravoslavnom prazniku, pokušaćemo da razbijemo nedoumice oko toga kako je pravilno čestitati Uskrs odnosno Vaskrs.
Foto: Shutterstock/Ilustracija
Pozdrav koji pravoslavni hrišćani upućuju jedni drugima povodom ovog praznika trebalo bi da glasi: Hristos vaskrse ili Hristos voskrese, a ne bi trebalo koristiti Hristos vaskrese, Hristos voskrse ili Hristos vaskrs i slično.
Oblici Vaskrs, Vaskrsenije, vaskrsnuti, vaskrse (u značenju uskrsnu) pripadaju starom srpskom crkvenom i književnom jeziku, koji se do sredine XVIII veka upotrebljavao u srpskoj sredini, odnosno u svim krajevima pod upravom Srpske pravoslavne crkve.
To je tzv. srpskoslovenski jezik – srpska redakcija staroslovenskog jezika (jezika prevoda bogoslužbenih knjiga sa grčkog na jezik solunskih Slovena, sredinom IX veka). Srpska redakcija staroslovenskog jezika (izgovor staroslovenskog u duhu srpskog jezika, tj. na srpski način) nastala je u vreme kada su Srbi u svojoj sredini primili slovensko bogosluženje i slovensku pismenost (tokom X, a najkasnije do prvih decenija XI veka). Od tada pa do prvih decenija XV veka Srbi su pomenute reči izgovarali sa poluglasnikom iza početnog "V", a od XV veka pa nadalje izgovaraju ih sa "A".
Srpskoslovenski jezik kao zvanični crkveni jezik Srbi su sredinom XVIII veka zamenili ruskim crkvenim jezikom (tzv. ruskoslovenskim). Od sredine XVIII veka do danas ruskoslovenski jezik se upotrebljava u Srpskoj pravoslavnoj crkvi kao zvaničan crkveni jezik. U tom crkvenom jeziku reči o kojima govorimo izgovaraju se na ruski način (sa "O" u prvom slogu):
Voskresenije, voskresnuti, voskrese.
Srbi nisu zaboravili ni svoj stari naziv za ovaj praznik, pa se danas može čuti i Vaskrs(enije), vaskrsnuti, pored Voskresenije, voskresnuti i sl.
Reč Uskrs pripada srpskom narodnom jeziku, u kojem je u veoma davno vreme početno "U" dobijeno od starog početnog "V" (iza koga je sledio tvrdi poluglas). Tako danas imamo Uskrs (srpsko narodno), Vaskrs (staro srpsko književno i crkveno) i Voskresenije (današnje srpsko crkveno).
U pozdravu se nije uobičajio narodni izgovor Hristos uskrsnu. Sačuvano je staro srpsko crkveno (srpskoslovensko) Hristos vaskrse i današnje crkveno (ruskoslovensko) Hristos voskrese.
Ostali oblici koji se čuju, a koje smo pominjali (Hristos voskrse/vaskrese/vaskrs) ne pripadaju ni starom ni današnjem srpskom crkvenom jeziku.
BONUS VIDEO: MESTO GDE SU ROĐENI SRPSKA CRKVA I NOVI ZAVET - Reporter "Novosti" u drevnoj Nikeji
Preporučujemo
Pratite nas i putem iOS i android aplikacije
Pratite vesti prema vašim interesovanjima
Pročitajte više
UKRAJINCI PIŠU: Ramzanu Kadirovu otkazali bubrezi! Porodica se okuplja u bolnici
ZDRAVSTVENO stanje lidera Čečenske Republike Ramzana Kadirova navodno se pogoršalo, a neki mediji izveštavaju da je na dijalizi zbog otkazivanja bubrega. Informacije se zasnivaju na izvorima iz Glavne obaveštajne uprave Ministarstva odbrane Ukrajine (GUO).
11. 01. 2026. u 17:46
ODLUKA DONETA: Nacionalnu penziju će dobiti ove javne ličnosti, evo ko je sve na spisku
NA spisku se nalaze neka od najpoznatijih imena na polju književnosti, filma, opere i narodne muzike.
11. 01. 2026. u 17:03
ŽELjKO SKRHAN: "Kada odem u Mostar, obilazim samo grobove"
PEVAČ tvrdi da se vraća u rodni grad, ali vrlo retko.
12. 01. 2026. u 08:06
ŠOK NA AUSTRALIJAN OPENU: Janik Siner ne može da veruje šta je doživeo u Melburnu
Najnovije vesti iz tenisa tiču se prvog grend slema u 2026 - a Australijan open "samo što nije".
11. 01. 2026. u 19:52
SRPSKI NARODNI HOROSKOP: Evo šta vam poručuje "roždanik"
ROŽDANIK kao srpski narodni horoskop već dvesta godina deo je narodnog večitog kalendara, a koji je jedna od najpopularnijih knjiga na našim prostorima.
11. 01. 2026. u 22:30
TRAGEDIJA NAŠE GLUMICE: "Ubila je svoju majku i baku - više nisam mogla da joj pomognem"
PORODICU glumice zadesila je i velika tragedija...
11. 01. 2026. u 15:58
NAPUSTILA GRAD I NA BABOVINI ODGAJA DECU: Mlada Beograđanka Aleksandra odlučila da se pre 14 godina vrati u planinsko selo Vlase kod Vranja
MOJ tata se ljutio na mene, govorio je, ja sam odatle otišao, a ti se vraćaš, ali ja sam odlučila i na kraju je život tako sve uredio da na mestu u planinskom selu Vlase, gde je njegova majka Ljubica odgajala trojicu sinova i jednu kćer, to sada radim i ja - započinje svoju po mnogo čemu neobičnu priču tridesetšetogodišnja učiteljica Aleksandra Ljubić, književnica, slikarka, supruga, odbornica u skupštini grada i, kako kaže, najvažnije mama Darka (14), Đorđa (10), Veljka (8) i Marijane (7).
10. 01. 2026. u 15:08
FRANCUSKA PRETI IZLASKOM IZ NATO-a: Glasanje u parlamentu, bes prema Trampu zbog Venecuele, Izraela i Grenlanda
FRANCUSKA je zapalila političku fitilj-bombu u samim temeljima NATO-a, u trenutku kada se globalne tenzije ubrzano prelivaju sa periferije na samu strukturu zapadnog bezbednosnog sistema.
10. 01. 2026. u 06:30
SKRIVENA PRETNjA IZ VOJNE BAZE: Tajni grad veličine 100 Moskvi na Grenlandu - duboko ispod ledenog pokrivača
NAUČNICI upozoravaju na ozbiljan ekološki rizik od napuštene američke vojne baze Kamp Senčuri, poznate kao „grad pod ledom“, koju je slučajno ponovo otkrio NASA-in radar 2024. godine duboko ispod ledenog pokrivača Grenlanda.
10. 01. 2026. u 15:43
Najnovije iz rubrike
OVO NIKAKO NE RADITE TOKOM NEKRŠTENIH DANA: Verovanja su jeziva
OD 10. januara, pa sve do 19. januara, Bogojavljena, traju Nekršteni dani, period kada Isus Hrist nije bio kršten.
12. 01. 2026. u 09:02
DANAS POČINJU PRIJAVE ZA BESPLATNU REHABILITACIJU: Penzionerima na raspolaganju 27 banja - ovo su detalji
DANAS počinju prijave penzionera za besplatnu rehabilitaciju u banjama u Srbiji o trošku Republičkog fonda za penzijsko i invalidsko osiguranje (PIO), oglas će biti otvoren zaključno sa 28. januarom, a besplatan oporavak u banji moći će da ostvari 22.090 penzionera, što je jednako ukupno prijavljenim raspoloživim kapacitetima banja, rekao je dr Aleksandar Milošević, zamenik direktora Fonda PIO.
12. 01. 2026. u 08:58
TRAMVAJI NA DORĆOLU BLOKIRANI ZBOG BAHATIH VOZAČA: Parking servis uklanja vozila, nema većih zastoja u Beogradu
REDOVAN saobraćaj na tramvajskim linijama 2, 5 i 10 od jutros je blokiran na Dorćolu u ulicama Cara Dušana i Kraljice Marije zbog nepropisno parkiranih vozila, rečeno je Tanjugu u Gradskom saobraćajnom preduzeću (GSP).
12. 01. 2026. u 07:49
SRBIJA I DALJE U "KANDŽAMA" MRAZA: Najnovija vremenska prognoza - jutro veoma hladno, temperatura pada i na -15
REPUBLIČKI hidrometeorološki zavod Srbije (RHMZ) objavio je najnoviju najavu vremena u kojoj stoji da će početkom ove sedmice, danas i u utorak ujutru, biti veoma hladno sa umerenim i jakim mrazem, dok se od sredine sedmice očekuje postepeno otopljavanje, a od petka jačanje košave.
12. 01. 2026. u 07:25
SVE DEVOJKE DANAS TREBA DA SE POMOLE SVETOJ MUČENICI ANISIJI: Slavimo svetiteljku koja je čitav život strogo postila
SRPSKA pravoslavna crkva i vernici danas slave Svetu mučenicu Anisiju.
12. 01. 2026. u 07:09
Komentari (0)