KAZNA TRI MILIONA: U zdravoj hrani ovoga više ne sme biti!

ZAKON o organskoj proizvodnji kojim se prvi put uvodi Registar organskih proizvođača, kao i obaveza da proizvođači svoje aktivnosti prijavljuju nadležnom organu, primenjuje se od juče.

Foto: Enigma Images / Alamy / Profimedia

Organska proizvodnja je velika šansa za srpska poljoprivredna gazdinstva, ali neiskorišćena. Preko 7.000 poljoprivrednih gazdinstava sada je uključeno je u ovaj sistem, uključujući direktne proizvođače i kooperante. Organski proizvodi se gaje na jedva 30.000 hektara ili jedan odsto mogućih površina, mada su potencijali daleko veći.

Najveći procenat organske proizvodnje je u voćarstvu, na koje otpada preko trećine površina pod zravom hranom. Sledi proizvodnja žitarica sa 30,5 odsto, dok ostale biljne proizvodnje čine daleko manji udeo. Ovaj zakon uvodi važne izmene koje će uticati na sve učesnike u lancu organske proizvodnje. Stupio je na snagu polovinom decembra prošle godine, a njegova primena je odložena za 1. jun, kako bi se obezbedilo dovoljno vremena da se firme usklade s novim standardima a institucije sprovedu neophodne pripreme. 

Zakon o organskoj proizvodnji uređuje opšta i posebna načela te proizvodnje, kao i označavanje i oglašavanje organskih proizvoda, ali i kontrolu, sertifikaciju, zahteve o službenim kontrolama i drugim službenim aktivnostima, kao i nadzor i druga pitanja od značaja za organsku proizvodnju. Zakon je predvideo i da je u organskoj proizvodnji zabranjeno upotrebljavati GMO, proizvode proizvedene od GMO i proizvode proizvedene pomoću GMO u hrani ili hrani za životinje, odnosno kao hranu ili hranu za životinje, ali i kao pomoćna sredstva u preradi, sredstvima za zaštitu i ishranu bilja, oplemenjivače zemljišta, biljni reproduktivni materijal, mikroorganizme ili životinje. 

Ekološki, organski, biološki

Precizirano je da resorni ministar bliže propisuje uslove i način odobrenja za upotrebu sastojaka poljoprivrednog porekla koji nisu organski za proizvodnju prerađene organske hrane i obrazac zahteva.

Navedeno je i da se za označavanje i oglašavanje proizvoda mogu koristiti izrazi “ekološki”, “organski”, “biološki”, odnosno njihove skraćenice “eko”, “org”, “bio”, ali i drugi izrazi i skraćenice koje upućuju na organsku proizvodnju. Za označavanje i oglašavanje proizvoda koji su u skladu sa ovim zakonom koristi se i nacionalni znak za organski proizvod, a pravila za njegovo korišćenje, isticanje, veličinu, izgled i sastav bliže propisuje ministar nadležan za poslove poljoprivrede.

Predviđeno je i da prerađivači više ne mogu biti organizatori proizvodnje, niti nosioci sertifikata za celu grupu, pa to sada moraju biti proizvođači organizovani u formi pravnog lica. Zakon se primenjuje na proizvode u svim fazama organske biljne i stočarske proizvodnje, uključujući akvakulturu i pčelarstvo, kao i na proizvode koji su od njih dobijeni, preciznije, na žive ili neprerađene poljoprivredne proizvode, uključujući seme i drugi biljni reproduktivni materijal, prerađene poljoprivredni proizvodi koji se koriste kao hrana, zatim hranu za životinje i druge proizvode povezane sa poljoprivredom. Primenjuje se i na sve subjekte koji učestvuju u bilo kojoj fazi proizvodnje, pripreme, označavanja, stavljanja na tržište, uvoza ili izvoza proizvoda, ali odredbe ovog zakona ne primenjuju se na pripremu hrane u objektima javne ishrane. 

Opšti ciljevi zakona doprinose zaštiti životne sredine i klime, održavanju dugoročne plodnosti zemljišta, visokom stepenu biološke raznovrsnosti i smanjenju zagađenja životne sredine, visokim standardima dobrobiti životinja, zadovoljavanju specifičnih potreba životinja u ponašanju, kao i podsticanju kratkih lanaca distribucije i lokalne proizvodnje i očuvanju retkih i autohtonih rasa kojima preti izumiranje. Kako je navedeno u zakonu, njegovi opšti ciljevi su i doprinos razvoju ponude biljnog genetičkog materijala prilagođenog specifičnim potrebama i ciljevima organske poljoprivrede, ali i doprinos visokom nivou biološke raznolikosti, naročito korišćenjem raznolikih biljnih genetičkih materijala. 

Za nepoštovanje odredbi ovog zakona predviđena je novčana kazna od 5.000 do tri miliona dinara.

(Dnevnik)

Preporučujemo

Ekonomija

0 1

ZAKON JE JASAN: Da li porodilja ima pravo na godišnji odmor nakon porodiljskog?

02. 06. 2026. u 12:20

Ekonomija

0 0

STIŽE NOVAC: Evo koji građani imaju pravo na jednokratnu isplatu od 10.000, 20.000 i 40.000 dinara

02. 06. 2026. u 11:48

Ekonomija

0 2

IZ AMERIKE KA EVROPI: Da li ćemo biti obavezni da dajemo bakšiš?

02. 06. 2026. u 11:34

Ekonomija

0 0

PROBLEM POSLODAVACA: Početnici se sve ređe zapošljavaju - Ovo je razlog!

02. 06. 2026. u 11:08

Pratite nas i putem iOS i android aplikacije