DNEVNIK ZABLUDA: Izumiranje dinosaurusa
OBELEŽJE Beograda, poslovna zgrada Palata Beograd, poznatija pod imenom "Beograđanka", prodata je nedavno na javnom nadmetanju.
Foto Lična arhiva
Višedecenijskom upotrebom i neodržavanjem, ovaj najpoznatiji simbol grada urušen je do mere kada je njegova cena dospela na najniže grane, postavši interesantna poslovna prilika za kupce. Novi vlasnik najavio je veća ulaganja, nakon čega bi dotrajala zgrada trebalo da ponovo zablista punim sjajem. Njena istorija je duga i sadržajna.
Zdanje visoko 101 metar, koje je sa 24 sprata nekada dominiralo panoramom prestonice, projektovao je 1969. arhitekta Branko Pešić na lokaciji u užem centru grada, gde ne postoji arhitektonski objekat slične spratnosti i visine. Ova tada najviša zgrada u Beogradu, izazivala je burne reakcije i kritike građana i struke. Iako je arhitekta za uzor imao u to vreme najvišu zgradu u Italiji, 127 metara visoku čuvenu poslovnu zgradu Pireli u Milanu italijanskih arhitekata Đija Pontija i Pjer Luiđija Nervija, Beograđani su godinama kritikovali svoju prvu sličnu gradsku kulu. Zbog fasade tamne boje nazivali su je "Crnom udovicom", "Limenkom". Ni predstavnici službe zaštite spomenika kulture nisu imali razumevanje za "Beograđanku", pa je predlog istoričara arhitekte Zorana Manevića iz devedesetih da se ova zgrada zaštiti kao kulturno dobro jednoglasno odbačen.
Međutim, nije "Beograđanka" jedini autentični "dinosaurus" koji nestaje sa liste značajnih arhitektonskih građevina u Srbiji. Na listi za prodaju, odnosno promenu prvobitnog izgleda i funkcije, odavno su viđeni i drugi "mastodonti". Istorijski vredno zdanje zgrada BIGZ-a sagrađena je kao zgrada Državne štamparije 1937. po projektu arhitekte Dragiše Brašovana.
Ovo remek-delo predratnog jugoslovenskog modernizma u kojem je nekada radilo više od 3.000 ljudi danas se nalazi u demoliranom stanju, čekajući novog vlasnika. Palata društveno-političkih organizacija u kojoj se nalazilo sedište Centralnog komiteta Saveza komunista Jugoslavije sagrađena je po projektima arhitekte Mihaila Jankovića iz 1960, sa 24 sprata, visine 106 metara. Prodata je 2001. godine. Među simbolima prestonice koji čekaju neizvesnu budućnost su i druga remek-dela arhitekture ere socijalizma. Beogradski Sava centar arhitekte Stojana Maksimovića sagrađen je kao kongresni, kulturni i poslovni centar 1979. U devastiranom stanju, ovih dana bezuspešno čeka kupca po mizernoj početnoj ceni oko 200 evra po kvadratnom metru.
Poslovno-stambeni kompleks 35-spratnica "Geneks kule", poznat kao Zapadna kapija Beograda, podignut je po projektima arhitekte Mihajla Mitrovića kao sedište preduzeća "Geneks" 1980. godine, u brutalističkom stilu. Visok 135 metara, u vreme kada je sagrađen bio je najviši objekat u tadašnjoj Jugoslaviji. Nakon stečaja preduzeća "Geneks", ova arhitektonski jedinstvena poslovna zgrada je napuštena.
Preporučujemo
OBELEŽAVANjE DVA VEKA OD OSNIVANjA : Počeli Dani Matice srpske u Sremskim Karlovcima
21. 01. 2026. u 16:33
Pratite nas i putem iOS i android aplikacije
Pratite vesti prema vašim interesovanjima
Pročitajte više
IMALA 1% ŠANSE DA PREŽIVI: Unuka Bilje Krstić veliki je borac - "Rečeno nam je da nikad neće samostalno sedeti, jesti , disati..."
NOI su na rođenju davali 1 % šanse da preživi.
24. 01. 2026. u 08:02
SLAVICA DIVLjALA NA ULICI: Komšije odmah pozvale policiju
KAKO prenose domaći mediji, pevačica Slavica Ćukteraš napravila je haos ispred jednog plesnog studija u Novom Sadu. Pevačica je lomila žardinjere koje se nalaze ispred studija, smeštenog pored ulaznih vrata njene zgrade.
23. 01. 2026. u 09:58
PETROVIĆ NA OZBILjNOM ISPITU: Bornmut mu doveo zamenu, "trese" mu se mesto među stativama, mora se dokazati protiv Liverpula
PO pisanjima Fabricija Romana, samo je pitanje vremena kada će Kristos Mandas postati novi golman Bornmuta, što znači da se Đorđe Petrović mora dokazati večeras na "Vitalitiju" protiv Liverpula (18.30) kako bi podsetio Andonija Iraolu da je on "jedinica" trešnjica.
24. 01. 2026. u 07:20
RENOVIRALI KUĆU U BELGIJI PA PRONAŠLI SKELET: Ovo je mladić s Balkana koji je nestao pre 20 godina
SKELET nesrećnog mladića iz Severne Makedonije pronađen je tokom renoviranja kuće u Belgiji u julu 2025. godine, nakon čega je poslat na forenzičku analizu.
23. 01. 2026. u 08:51
IMAM LjUBAVNICU, IMAO SAM JE I KAD SAM SE OŽENIO: Mile Kitić otvoreno o preljubi - "Ne postoji grad gde nisam imao devojku"
BRAK Mileta Kitića nailazio je na burne komentare zbog njegovih otvorenih priča o varanju.
23. 01. 2026. u 11:04
BIVKOVIĆI NA ALPIMA: Glumac pokazao kako uživa na odmoru - kraj njega i mali Vasilije
BIVKOVIĆI NA ALPIMA: Glumac pokazao kako uživa na odmoru - kraj njega i mali Vasilije
23. 01. 2026. u 11:30
"SVEOPŠTI RAT" Stiglo veliko upozorenje Americi
VISOKI iranski zvaničnik upozorio je da će svaki napad na njegovu zemlju biti smatran „sveopštim ratom“ dok se američka udarna grupa nosača aviona približava regionu.
24. 01. 2026. u 09:31
U FEBRUARU POTPUNI KOLAPS POLARNOG VRTLOGA? Hladna masa zalediće Evropu, evo šta nas očekuje
NAKON stratosferskog zagrevanja početkom februara, najnovije prognoze pokazuju potencijalni potpuni kolaps polarnog vrtloga, što će na kraju dovesti hladan vazduh i u Evropu, piše Severe Weather Europe.
23. 01. 2026. u 14:21
NAJSTARIJI JUGOSLOVEN: Doživeo 132, izrasli mu treći zubi
U AKCIJI nekdašnje revije Yugo papir “Tražimo najstarijeg Jugoslovena“ 1978. godine novinari su se zaputili u selo Oraš Planje udaljeno od Tešnja desetak kilometara, gde je živeo Meho Hadžić.
23. 01. 2026. u 16:47
Najnovije iz rubrike
IDEJA ZA „UBISTVO U ORIJENT EKSPRESU “ ROĐENA U SRBIJI: 50 godina od smrti Agate Kristi - "kraljice zločina"
KADA je Agata Kristi dvadesetih godina prošlog veka sela u legendarni Orijent ekspres, nije mogla ni da sluti da će joj upravo taj voz, njegovi putnici i predeli kroz koje je prolazio, podariti jednu od najslavnijih priča u istoriji književnosti.
21. 01. 2026. u 16:48
OBELEŽAVANJE DVA VEKA OD OSNIVANJA : Počeli Dani Matice srpske u Sremskim Karlovcima
NAUČNOM manifestacijom Dani Matice srpske u Sremskim Karlovcima, juče je u tom centru srpske duhovnosti i kulture, počelo obeležavanje dva veka od osnivanja Matice srpske, najstarije književne, kulturne i naučne ustanove srpskog naroda.
21. 01. 2026. u 16:33
SRPSKI NAROD NAJODANIJI VERI KOJU SU MU UTVRDILI PRECI: Objavljen kapitalni zbornik sa međunarodne naučne konferencije "Od Rasa do Nikeje"
ZBORNIK radova sa Međunarodne naučne konferencije "Od Rasa do Nikeje" je svedočanstvo u dva toma, na 1.280 stranica, da je samo u Srbiji na dostojan način, uz učešće 80 naučnika iz 40 zemalja, obeležen opštehrišćanski jubilej 1.700 - godina od Prvog vaseljenskog sabora i 850 godina od rođenja Svetog Save, prvog arhiepiskopa Srpske crkve i najvećeg nacionalnog svetitelja, poštovanog u celom pravoslavnom svetu.
21. 01. 2026. u 12:22
Komentari (2)